{"id":6366,"date":"2025-02-24T21:42:25","date_gmt":"2025-02-24T20:42:25","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowyes.eu\/?p=6366"},"modified":"2025-02-24T21:42:35","modified_gmt":"2025-02-24T20:42:35","slug":"jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej","title":{"rendered":"Jak \u017cy\u0142 Krak\u00f3w podczas okupacji hitlerowskiej?"},"content":{"rendered":"\n<p>Podczas II wojny \u015bwiatowej nazi\u015bci mieli w\u0142asne plany dla ka\u017cdego kraju w Europie. Zdobywanie miast odbywa\u0142o si\u0119 b\u0142yskawicznie: 1 wrze\u015bnia 1939 r. nazi\u015bci wkroczyli do Polski, a ju\u017c 6 wrze\u015bnia maszerowali ulicami Krakowa. Miastu temu przypisano szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 w planach Hitlera i natychmiast og\u0142oszono je stolic\u0105 Generalnego Gubernatorstwa, jednostki administracyjno-terytorialnej stworzonej i kontrolowanej przez nazistowskie Niemcy. Naje\u017ad\u017acy nie zamierzali niszczy\u0107 infrastruktury, poniewa\u017c planowali dostarcza\u0107 st\u0105d produkty rolne i towary przemys\u0142u lekkiego. Mieszka\u0144cy musieli przyzwyczai\u0107 si\u0119 do nowego porz\u0105dku, kt\u00f3ry zosta\u0142 ustanowiony wed\u0142ug niemieckich zasad, pisze<a href=\"https:\/\/krakowyes.eu\"> krakowyes.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_76 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a68b042b7aa7\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a68b042b7aa7\"  aria-label=\"Prze\u0142\u0105cznik\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej\/#Miejsce_Krakowa_w_planach_Trzeciej_Rzeszy\" >Miejsce Krakowa w planach Trzeciej Rzeszy<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej\/#Plany_okupantow\" >Plany okupant\u00f3w<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej\/#Mity_propagandy\" >Mity propagandy<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej\/#Parada_swastyk_w_historii_Krakowa\" >Parada swastyk w historii Krakowa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej\/#Rozkradanie_Krakowa\" >Rozkradanie Krakowa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/jak-zyl-krakow-podczas-okupacji-hitlerowskiej\/#Getta_i_egzekucje\" >Getta i egzekucje<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Miejsce_Krakowa_w_planach_Trzeciej_Rzeszy\"><\/span>Miejsce Krakowa w planach Trzeciej Rzeszy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"480\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-4.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6367\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-4.png 647w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-4-300x223.png 300w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-4-485x360.png 485w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Aby potwierdzi\u0107 niemieckie prawa do Krakowa, naje\u017ad\u017acy og\u0142osili go staro\u017cytnym niemieckim miastem (urdeustche Stadt), a nawet stworzyli specjalny instytut naukowy, aby potwierdzi\u0107 to faktami historycznymi. Badania wykaza\u0142y, \u017ce z 400 000 krakowian tylko oko\u0142o 1000 by\u0142o narodowo\u015bci niemieckiej. Lata okupacji poprawi\u0142y sytuacj\u0119: w 1944 r. w Krakowie by\u0142o ju\u017c ponad 50 000 Niemc\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie \u017co\u0142nierzy powracaj\u0105cych z frontu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ale byli te\u017c inni mieszka\u0144cy. Has\u0142o o dawnym niemieckim mie\u015bcie przyci\u0105gn\u0119\u0142o wielu imigrant\u00f3w z Niemiec, a kupcy, przedsi\u0119biorcy i urz\u0119dnicy zacz\u0119li masowo przenosi\u0107 si\u0119 do Krakowa. Powsta\u0142y te\u017c tereny rekreacyjne dla \u017co\u0142nierzy Wehrmachtu, Luftwaffe i Waffen SS, a wraz z nimi przeprowadza\u0142y si\u0119 rodziny. W ten spos\u00f3b stopniowo tworzy\u0142a si\u0119 du\u017ca spo\u0142eczno\u015b\u0107, kt\u00f3ra mia\u0142a sta\u0107 si\u0119 rdzeniem nowej niemieckiej metropolii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Plany_okupantow\"><\/span>Plany okupant\u00f3w<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"354\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-5.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6370\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-5.png 647w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-5-300x164.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Od czerwca 1942 r. w wielu krakowskich instytucjach i parkach zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 tabliczki z napisem \u201eTylko dla Niemc\u00f3w\u201d (Nur f\u00fcr Deutsche). Na ulicy Kr\u00f3lewskiej, kt\u00f3r\u0105 nazi\u015bci przemianowali na Reichstrasse, wybudowano 65 wzorcowych budynk\u00f3w mieszkalnych z 3-5 pi\u0119trami wy\u0142\u0105cznie dla Niemc\u00f3w. Piwnice budowano jako schrony przeciwbombowe, z mocnymi betonowymi stropami. Gestapo mie\u015bci\u0142o si\u0119 w Domu \u015al\u0105skim przy ulicy Pomorskiej. Planowano utworzenie czysto niemieckich ko\u015bcio\u0142\u00f3w, wi\u0119c wszyscy krakowscy ksi\u0119\u017ca zostali aresztowani pod zarzutem polskiego nacjonalizmu i wspierania ruchu oporu. Zamkni\u0119to polskie seminaria duchowne, klasztory i organizacje charytatywne, a zabytki pami\u0119tne dla krakowian zosta\u0142y zniszczone, aby nic nie przypomina\u0142o im o przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>W pierwszych miesi\u0105cach okupacji polscy aktorzy i muzycy nie mogli wyst\u0119powa\u0107 w teatrach i salach koncertowych. Pozostawa\u0142y im jedynie kawiarnie, w kt\u00f3rych mogli prowadzi\u0107 neutraln\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 rozrywkow\u0105. Jednak po pewnym czasie w\u0142adze niemieckie zda\u0142y sobie spraw\u0119, \u017ce ludno\u015b\u0107 potrzebuje rozrywki. Dlatego pod koniec 1939 r. zacz\u0119\u0142y otwiera\u0107 dla Polak\u00f3w kina i kabarety, w kt\u00f3rych wy\u015bwietlano czysto rozrywkowe lub propagandowe przedstawienia i filmy. W czerwcu 1941 r. dodano antybolszewickie przedstawienia.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Mity_propagandy\"><\/span>Mity propagandy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"462\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-6.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6373\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-6.png 647w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-6-300x214.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Og\u0142aszaj\u0105c Krak\u00f3w miastem niemieckim, naje\u017ad\u017acy nie zamierzali jednak pozostawi\u0107 go Polakom. Po eksterminacji krakowskich \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rych spo\u0142eczno\u015b\u0107 liczy\u0142a przed wojn\u0105 ponad 60 tysi\u0119cy, nazi\u015bci planowali skoncentrowa\u0107 Polak\u00f3w na prawym brzegu Wis\u0142y, gdzie utworzyli getto. Mieli oni s\u0142u\u017cy\u0107 jako tania si\u0142a robocza w fabrykach i gospodarstwach rolnych. Natomiast na lewym brzegu nazi\u015bci planowali zachowa\u0107 legendarny Wawel i Rynek G\u0142\u00f3wny, a nawet wybrali dla niego now\u0105 nazw\u0119 \u2013 Adolf Hitler Platz. T\u0142umaczyli t\u0119 decyzj\u0119 zwrotem swoich teren\u00f3w, poniewa\u017c Krak\u00f3w zosta\u0142 zbudowany wed\u0142ug planu magdeburskiego z udzia\u0142em niemieckich architekt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Ale mieszka\u0144cy miasta nie wiedzieli o tych planach. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi cieszy\u0142a si\u0119, \u017ce Krak\u00f3w odzyska\u0142 status stolicy i wa\u017cnego dla cesarstwa miasta. Ten entuzjazm nie trwa\u0142 jednak d\u0142ugo.&nbsp; Ludzie szybko zdali sobie spraw\u0119, \u017ce Niemcy czuj\u0105 si\u0119 w Krakowie jak w domu, a nawet uwa\u017caj\u0105 go za sw\u00f3j dom. Wszystkie rozrywki, kawiarnie, restauracje i szpitale by\u0142y przeznaczone dla Niemc\u00f3w, a Polacy byli traktowani jako obywatele trzeciej kategorii. Przesta\u0142y dzia\u0142a\u0107 instytucje szkolnictwa wy\u017cszego, a rdzenni mieszka\u0144cy mieli prawo jedynie do szk\u00f3\u0142 podstawowych z ograniczonym programem nauczania. Nauczyciele byli aresztowani i wysy\u0142ani do nazistowskich oboz\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Parada_swastyk_w_historii_Krakowa\"><\/span>Parada swastyk w historii Krakowa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"436\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-7.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6376\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-7.png 647w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-7-300x202.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Wiele cennych informacji o tamtych czasach zachowa\u0142o si\u0119 dzi\u0119ki zapiskom miejscowego prawnika i urz\u0119dnika pa\u0144stwowego, Edwarda Kubalskiego, kt\u00f3ry w czasie okupacji pracowa\u0142 w Radzie G\u0142\u00f3wnej Opieku\u0144czej. Napisa\u0142 on, \u017ce okupanci utworzyli \u201eHaus Krakau\u201d w dawnym secesyjnym budynku, z du\u017c\u0105 sal\u0105 na parterze ozdobion\u0105 du\u017cym rycin\u0105 Krakowa z XIV wieku z r\u00f3\u017cnymi niemieckimi aplikacjami i emblematami. Popularna kawiarnia na rogu ulic Karmelickiej i Dunajewskiego zosta\u0142a przekszta\u0142cona w Soldatenheim. Rynek wype\u0142ni\u0142y ogromne nazistowskie flagi i has\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>Mieszkaj\u0105cy na Wawelu szef Generalnego Gubernatorstwa Hans Frank zorganizowa\u0142 zakrojone na szerok\u0105 skal\u0119 uroczysto\u015bci z okazji urodzin Hitlera. O paradzie swastyk w Krakowie pisa\u0142y wszystkie gazety, co napawa\u0142o nowego gubernatora ogromn\u0105 dum\u0105. Goebbels zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119, \u017ce Frank nie czu\u0142 si\u0119 przedstawicielem Rzeszy, ale kr\u00f3lem Polski i zachowywa\u0142 si\u0119 stosownie do tego, a jego dawni towarzysze partyjni zacz\u0119li nazywa\u0107 go kr\u00f3lem Stanis\u0142awem, wi\u0119c trzeba by\u0142o co\u015b z tym zrobi\u0107. Polacy r\u00f3wnie\u017c nie mieli z\u0142udze\u0144 co do nowego namiestnika. Krakowianie pami\u0119taj\u0105 dowcip opublikowany w gazecie V\u00f6lkischer Beobachter, \u017ce gdyby Frank chcia\u0142 wywiesi\u0107 jeden plakat informuj\u0105cy o ka\u017cdych siedmiu rozstrzelanych, to w Polsce nie starczy\u0142oby las\u00f3w, aby je wszystkie wydrukowa\u0107. Tylko 12 lutego 1940 r., kiedy opublikowano wywiad, rozstrzelano 180 os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Rozkradanie_Krakowa\"><\/span>Rozkradanie Krakowa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Dokumenty \u015bwiadcz\u0105 o tym, \u017ce zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 nowych w\u0142adz w Krakowie stanowili Austriacy. Rudolf Pavlu zosta\u0142 mianowany prezydentem miasta, a Egon Holler starost\u0105 powiatu krakowskiego. Z ramienia pa\u0144stwa niemieckiego nadzorowali oni wyw\u00f3z cennych przedmiot\u00f3w z ko\u015bcio\u0142\u00f3w. Za grabie\u017c o\u0142tarza NMP i kolekcji Czartoryskich odpowiedzialni byli do\u015bwiadczeni eksperci: historyk sztuki i Austriak Kajetan M\u00fchlmann oraz historyk Dagobert Frey. W\u015br\u00f3d okupant\u00f3w byli jednak tak\u017ce szczerzy katolicy, kt\u00f3rzy uczestniczyli w nabo\u017ce\u0144stwach z Polakami i zachowywali si\u0119 godnie. Takie przypadki odnotowywano przynajmniej do czasu, gdy w 1943 r. zarz\u0105dzeniem rz\u0105du Generalnego Gubernatorstwa ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015awi\u0119tych Piotra i Paw\u0142a udost\u0119pniono wy\u0142\u0105cznie Niemcom.<\/p>\n\n\n\n<p>Jeszcze wcze\u015bniej, w listopadzie 1939 roku, naje\u017ad\u017acy zniszczyli Pomnik Grunwaldzki na placu Matejki, zaprojektowany przez Antoniego Wiwulskiego w 1910 roku. Przez d\u0142ugi czas krakowianie mogli ogl\u0105da\u0107 na nim jedynie tors konia i g\u0142ow\u0119 wielkiego ksi\u0119cia litewskiego Witolda. Po wojnie fragmenty te trafi\u0142y do Muzeum Historycznego Miasta Krakowa.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Getta_i_egzekucje\"><\/span>Getta i egzekucje<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"423\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6379\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-8.png 647w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2025\/02\/image-8-300x196.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>We wsp\u00f3\u0142czesnym Kobierzynie mo\u017cna zobaczy\u0107 pomnik ku czci ofiar, kt\u00f3ry powsta\u0142 dzi\u0119ki staraniom Polsko-Izraelskiego Towarzystwa Zdrowia Psychicznego. Nazi\u015bci deportowali pacjent\u00f3w<a href=\"https:\/\/ikrakow.net\/uk\/eternal-budynok-dlya-zczilennya-dush-krakivska-likarnya-imeni-likarya-yuzefa-babinskogo\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"> szpitala psychiatrycznego<\/a> do oboz\u00f3w zag\u0142ady, a w czerwcu 1942 r. rozstrzelali nielicznych, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 prze\u017cy\u0107. W marcu 1941 r. okupanci utworzyli na Podg\u00f3rzu getto, w kt\u00f3rym przetrzymywano ponad 18 tys. \u017byd\u00f3w, a kolejne 40 tys. wywieziono do oboz\u00f3w. Ludzie mieszkali w stodo\u0142ach, piwnicach i na strychach; dla 18 000 os\u00f3b przeznaczono tylko 300 dom\u00f3w. Krakowskie getto przesta\u0142o istnie\u0107 w marcu 1943 r., a wi\u0119\u017aniowie zostali wys\u0142ani do oboz\u00f3w zag\u0142ady w Be\u0142\u017ccu, Auschwitz i P\u0142aszowie.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednak pomimo nacisk\u00f3w okupant\u00f3w, Krak\u00f3w pr\u00f3bowa\u0142 stawia\u0107 op\u00f3r naje\u017ad\u017acom. Dzia\u0142a\u0142a podziemna organizacja \u017cydowska, i istniej\u0105 dowody na akcj\u0119 odwa\u017cnych dusz w grudniu 1942 r., kiedy to zaatakowano kawiarni\u0119 \u201cCyganeria\u201d i zastrzelono nazistowskich oficer\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 cz\u0142onk\u00f3w podziemia zosta\u0142a schwytana i stracona. Pomnik w pobli\u017cu stacji kolejowej w P\u0142aszowie przypomina nam o Polakach straconych za atak na poci\u0105g wojskowy. Znajduje si\u0119 tam r\u00f3wnie\u017c pomnik 79 robotnik\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali rozstrzelani na kilka dni przed wyzwoleniem Krakowa od nazist\u00f3w. W XXI wieku na ka\u017cdym kroku w mie\u015bcie ludzie przypominaj\u0105 sobie o tych strasznych czasach w postaci pomnik\u00f3w, kultowych budynk\u00f3w i miejsc poch\u00f3wku. Te znaczniki czasu pozostan\u0105 na zawsze, aby przysz\u0142e pokolenia nigdy o nich nie zapomnia\u0142y.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Podczas II wojny \u015bwiatowej nazi\u015bci mieli w\u0142asne plany dla ka\u017cdego kraju w Europie. Zdobywanie miast odbywa\u0142o si\u0119 b\u0142yskawicznie: 1 wrze\u015bnia 1939 r. nazi\u015bci wkroczyli do Polski, a ju\u017c 6 wrze\u015bnia maszerowali ulicami Krakowa. Miastu temu przypisano szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 w planach Hitlera i natychmiast og\u0142oszono je stolic\u0105 Generalnego Gubernatorstwa, jednostki administracyjno-terytorialnej stworzonej i kontrolowanej przez nazistowskie [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":294,"featured_media":6073,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[501],"tags":[2432,2427,2429,807,2426,2092,2434,1631,2438,2437,2433,811,2428,2431,2425],"moimportance":[104],"motype":[494],"moformat":[93],"class_list":{"0":"post-6366","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-o-burmistrzu","8":"tag-egzekucje-w-krakowie","9":"tag-generalne-gubernatorstwo","10":"tag-gestapo-w-krakowie","11":"tag-getto-krakowskie","12":"tag-hans-frank","13":"tag-historia-krakowa","14":"tag-holokaust-w-krakowie","15":"tag-ii-wojna-swiatowa","16":"tag-krakowskie-podziemie","17":"tag-niemiecka-administracja-w-krakowie-2","18":"tag-niemiecka-propaganda","19":"tag-okupacja-krakowa","20":"tag-opor-polakow","21":"tag-pomnik-grunwaldzki","22":"tag-zycie-w-krakowie-1939-1945","23":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","24":"motype-eternal","25":"moformat-longrid-korotka"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6366","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/294"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6366"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6366\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6382,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6366\/revisions\/6382"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6073"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6366"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6366"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6366"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=6366"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=6366"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=6366"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}