{"id":2597,"date":"2023-05-01T23:29:44","date_gmt":"2023-05-01T21:29:44","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowyes.eu\/?p=2597"},"modified":"2023-05-01T23:32:23","modified_gmt":"2023-05-01T21:32:23","slug":"polskie-wybory-w-1989-roku-nowa-demokratyczna-karta-w-historii-krakowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/polskie-wybory-w-1989-roku-nowa-demokratyczna-karta-w-historii-krakowa","title":{"rendered":"Polskie wybory w 1989 roku: nowa demokratyczna karta w historii Krakowa"},"content":{"rendered":"\n<p>Po II wojnie \u015bwiatowej sytuacja polityczna w Polsce by\u0142a do\u015b\u0107 napi\u0119ta. Poniewa\u017c podstaw\u0105 w\u0142adzy by\u0142a partia komunistyczna, spo\u0142ecze\u0144stwo pragn\u0119\u0142o demokratycznych zmian w kraju &#8211; informuje <a href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/\">krakowyes<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlatego warunkiem koniecznym do przeprowadzenia wybor\u00f3w w 1989 roku by\u0142o odrodzenie si\u0119 ruchu spo\u0142ecznego na rzecz w\u0142asnych praw. W szczeg\u00f3lno\u015bci robotnicy zacz\u0119li narzeka\u0107 na warunki pracy i rosn\u0105ce ceny w kraju.<\/p>\n\n\n\n<p>Sytuacja gospodarcza i spo\u0142eczna w Polsce uleg\u0142a znacznemu pogorszeniu, czemu towarzyszy\u0142a dominacja w\u0142adzy nad spo\u0142ecze\u0144stwem, odformalizowanie instytucji demokratycznych i \u0142amanie praw cz\u0142owieka. Partia komunistyczna nie spe\u0142nia\u0142a swoich obietnic, a jedynie szerzy\u0142a populistyczne has\u0142a, kt\u00f3re nie mia\u0142y \u017cadnego zwi\u0105zku z rzeczywisto\u015bci\u0105.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Warunki te doprowadzi\u0142y do zmian w spo\u0142ecze\u0144stwie i kraju. Wi\u0119cej o historii wybor\u00f3w w Krakowie w 1989 roku czytaj poni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">&#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; &#8211; ruch spo\u0142eczny, kt\u00f3ry przeciwstawia\u0142 si\u0119 komunistom<\/h2>\n\n\n\n<p>Pierwsze kroki w kierunku demokratycznych przemian w Krakowie i ca\u0142ej Polsce mia\u0142y miejsce w 1980 roku. Powsta\u0142 wtedy zwi\u0105zek zawodowy o nazwie &#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221;. Jego celem by\u0142a ochrona praw pracowniczych.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednak w trakcie swojego istnienia &#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w ruch spo\u0142eczny, kt\u00f3ry przyczyni\u0142 si\u0119 do zmiany systemu politycznego w Polsce.&nbsp; Do zwi\u0105zku po jego powstaniu przyst\u0105pi\u0142o ponad dziesi\u0119\u0107 milion\u00f3w os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u015br\u00f3d cz\u0142onk\u00f3w organizacji byli przedstawiciele polskiej inteligencji, m.in. dziennikarz Adam Michnik, publicysta i polityk Tadeusz Mazowiecki, ksi\u0105dz katolicki J\u00f3zef Tischner, osoba publiczna i polityk Jacek Kuro\u0144, przysz\u0142y prezydent RP Lech Wa\u0142\u0119sa i inni.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"650\" height=\"489\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2598\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-2.png 650w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-2-300x226.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 650px) 100vw, 650px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Ruch zawodowy &#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; d\u0105\u017cy\u0142 do wyeliminowania partii komunistycznej, kt\u00f3ra zajmowa\u0142a wiod\u0105c\u0105 pozycj\u0119 we wszystkich sprawach w kraju. Dla &#8222;Solidarno\u015bci&#8221; wa\u017cne by\u0142o wi\u0119c doprowadzenie do demokratycznych zmian w aparacie pa\u0144stwowym, bo do takich przemian d\u0105\u017cy\u0142o samo spo\u0142ecze\u0144stwo polskie.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce w\u0142adza komunistyczna walczy\u0142a z takimi zmianami. Dlatego te\u017c przez dziewi\u0119\u0107 lat &#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; by\u0142a ruchem podziemnym.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Jak dosz\u0142o do pierwszych demokratycznych wybor\u00f3w w Polsce w 1989 r.<\/h2>\n\n\n\n<p>Wybory w 1989 roku by\u0142y wa\u017cnym wydarzeniem w historii Polski. Stanowi\u0142y one punkt zwrotny w procesie demokratyzacji kraju. W\u00f3wczas przedstawiciele &#8222;Solidarno\u015bci&#8221; doszli do w\u0142adzy w wyniku niezale\u017cnego g\u0142osowania.<\/p>\n\n\n\n<p>Wybory odby\u0142y si\u0119 4 czerwca 1989 roku. Ich wynikiem by\u0142o utworzenie nowego Senatu PRL, kt\u00f3ry sk\u0142ada\u0142 si\u0119 ze stu deputowanych. Do Sejmu RP wybrano czterystu sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu deputowanych.<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce to w\u0142a\u015bnie nowo powsta\u0142y Sejm przywr\u00f3ci\u0142 nazw\u0119 pa\u0144stwa jako &#8222;Rzeczpospolita Polska&#8221; (wcze\u015bniej &#8222;Polska Rzeczpospolita Ludowa&#8221;) i zdefiniowa\u0142 poj\u0119cie &#8222;narodu&#8221; jako podstawy pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"689\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-3.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2601\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-3.png 1024w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-3-300x202.png 300w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-3-768x517.png 768w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-3-696x468.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Wybory i zmiana w\u0142adzy w Krakowie<\/h2>\n\n\n\n<p>W 1988 roku w Krakowie funkcjonowa\u0142a Miejska Rada Narodowa, na czele kt\u00f3rej sta\u0142 Tadeusz Salwa. Jednak po wyborach w 1989 roku sytuacja polityczna stopniowo zacz\u0119\u0142a si\u0119 zmienia\u0107. W mie\u015bcie dzia\u0142a\u0142 Krakowski Komitet Obywatelski, kt\u00f3ry wspiera\u0142 demokratyczne zmiany.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlatego ruchy zwi\u0105zkowe nie omin\u0119\u0142y staro\u017cytnego miasta. Po wyborach w 1989 roku przedstawiciel poprzedniej w\u0142adzy i prezydent Krakowa Tadeusz Salwa poda\u0142 si\u0119 do dymisji w styczniu 1990 roku. Nie zast\u0105pi\u0142 go jednak przedstawiciel zaproponowany przez Komitet Krakowski, lecz by\u0142y radny Jerzy Ro\u015bciszewski.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsze demokratyczne wybory do Rady Miasta Krakowa odby\u0142y si\u0119 w maju 1990 roku. Miasto otrzyma\u0142o w\u00f3wczas status gminy, kt\u00f3ra sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z samorz\u0105dowej wsp\u00f3lnoty. Do Rady Miasta wybrano \u0142\u0105cznie siedemdziesi\u0119ciu pi\u0119ciu radnych.<\/p>\n\n\n\n<p>W wyniku wybor\u00f3w przyj\u0119to &#8222;Rad\u0119 Miasta Krakowa&#8221; jako nowo wybrany organ uchwa\u0142odawczy. Przewodnicz\u0105cym rady zosta\u0142 Kazimierz Barczyk.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8222;Solidarno\u015b\u0107&#8221; otrzyma\u0142a najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 g\u0142os\u00f3w w wyborach samorz\u0105dowych. Wojewod\u0105 krakowskim zosta\u0142 Tadeusz Piekarz.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym czasie Krak\u00f3w zosta\u0142 podzielony na dzielnice jako pomocnicze jednostki administracyjne.&nbsp; W kwietniu 1991 roku odby\u0142y si\u0119 pierwsze wybory do rad dzielnic.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"619\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-4.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2604\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-4.png 619w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/05\/image-4-181x300.png 181w\" sizes=\"auto, (max-width: 619px) 100vw, 619px\" \/><\/figure><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Po II wojnie \u015bwiatowej sytuacja polityczna w Polsce by\u0142a do\u015b\u0107 napi\u0119ta. Poniewa\u017c podstaw\u0105 w\u0142adzy by\u0142a partia komunistyczna, spo\u0142ecze\u0144stwo pragn\u0119\u0142o demokratycznych zmian w kraju &#8211; informuje krakowyes. Dlatego warunkiem koniecznym do przeprowadzenia wybor\u00f3w w 1989 roku by\u0142o odrodzenie si\u0119 ruchu spo\u0142ecznego na rzecz w\u0142asnych praw. W szczeg\u00f3lno\u015bci robotnicy zacz\u0119li narzeka\u0107 na warunki pracy i rosn\u0105ce ceny [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":294,"featured_media":2430,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[500],"tags":[1039,823,1040,1038,820,1037,1035,1041,1036,822],"moimportance":[104],"motype":[494],"moformat":[89],"class_list":{"0":"post-2597","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-pro-polituky","8":"tag-solidarnosc-ruch-spoleczny","10":"tag-jak-doszlo-do-pierwszych-demokratycznych-wyborow","11":"tag-nowa-demokratyczna-karta-w-historii-krakowa","12":"tag-politycy-w-krakowie","13":"tag-polskie-wybory","14":"tag-polskie-wybory-w-1989-roku","15":"tag-wybory-i-zmiana-wladzy-w-krakowie","16":"tag-wybory-w-1989-roku","17":"tag-zycie-polityczne-krakowa","18":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","19":"motype-eternal","20":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2597","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/294"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2597"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2597\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2608,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2597\/revisions\/2608"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2430"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2597"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2597"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2597"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2597"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2597"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2597"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}