{"id":2589,"date":"2023-05-01T23:25:29","date_gmt":"2023-05-01T21:25:29","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowyes.eu\/?p=2589"},"modified":"2023-05-01T23:25:39","modified_gmt":"2023-05-01T21:25:39","slug":"kiedy-powstala-i-jak-sie-rozwijala-historia-rady-miasta-krakowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/kiedy-powstala-i-jak-sie-rozwijala-historia-rady-miasta-krakowa","title":{"rendered":"Kiedy powsta\u0142a i jak si\u0119 rozwija\u0142a: historia Rady Miasta Krakowa"},"content":{"rendered":"\n

Rada Miasta Krakowa to wa\u017cny organ zarz\u0105dzaj\u0105cy miastem. Niewiele os\u00f3b wie, \u017ce rada ma d\u0142ug\u0105 histori\u0119, kt\u00f3ra si\u0119ga \u015bredniowiecza, pisze krakowyes<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W pocz\u0105tkowych latach swojego istnienia sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z zaledwie sze\u015bciu radnych, a w czasie II wojny \u015bwiatowej ca\u0142kowicie przesta\u0142a dzia\u0142a\u0107. Wi\u0119cej o historii Rady Miasta Krakowa czytaj w artykule poni\u017cej.<\/p>\n\n\n\n

Ksi\u0105\u017c\u0119, kt\u00f3ry za\u0142o\u017cy\u0142 rad\u0119 miejsk\u0105 w Krakowie<\/h2>\n\n\n\n

Boles\u0142aw V Wstydliwy by\u0142 ksi\u0119ciem krakowskim, kt\u00f3ry zatwierdzi\u0142 prawo do ustanowienia w mie\u015bcie rady miejskiej. Wed\u0142ug historyk\u00f3w sta\u0142o si\u0119 to w 1264 roku. W tym czasie rada w Krakowie ju\u017c w pe\u0142ni funkcjonowa\u0142a. \u015awiadczy o tym zachowana z tamtych czas\u00f3w ksi\u0105\u017cka Boles\u0142awa Wstydliwego.<\/p>\n\n\n\n

Wed\u0142ug innej wersji, rada powsta\u0142a zaraz po nadaniu Krakowowi prawa magdeburskiego w 1257 roku. Nast\u0119pnie miasto zosta\u0142o odbudowane po naje\u017adzie mongolsko-tatarskim w 1241 roku.<\/p>\n\n\n\n

Za czas\u00f3w panowania Boles\u0142awa V Wstydliwego w Krakowie wytyczono prostok\u0105tny system ulic i fortyfikacji. Ksi\u0105\u017c\u0119 przyzna\u0142 miastu mo\u017cliwo\u015b\u0107 samodzielnego rozwi\u0105zywania niekt\u00f3rych spraw gospodarczych i s\u0105dowych. <\/p>\n\n\n\n

Tak wi\u0119c ksi\u0105\u017c\u0119 krakowski nada\u0142 miastu specjalne przywileje, wspieraj\u0105c jego \u017cycie gospodarcze, religijne, prawne i \u015bwieckie.<\/p>\n\n\n\n

Warto zaznaczy\u0107, \u017ce Boles\u0142aw V Wstydliwy przeszed\u0142 do historii Polski jako ostatni ksi\u0105\u017c\u0119 ma\u0142opolskiej dynastii Piast\u00f3w. Nie mia\u0142 dzieci i bezpo\u015brednich nast\u0119pc\u00f3w tronu. Jego \u017cona, \u015bwi\u0119ta Kinga, z\u0142o\u017cy\u0142a \u015bluby dziewictwa, kt\u00f3re para zachowa\u0142a do ko\u0144ca \u017cycia.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Osobliwo\u015bci Rady Miasta Krakowa na przestrzeni wiek\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n

Na czele Rady Miasta Krakowa sta\u0142 starosta. Jednocze\u015bnie radni reprezentowali interesy spo\u0142eczno\u015bci, przede wszystkim kupc\u00f3w i rzemie\u015blnik\u00f3w. Ich zadaniem by\u0142o stworzenie dogodnych warunk\u00f3w do prowadzenia handlu.<\/p>\n\n\n\n

Tak wi\u0119c potrzeba powo\u0142ania Rady Miasta Krakowa jako samodzielnego organu zarz\u0105dzaj\u0105cego wynika\u0142a nie tylko z inicjatywy ksi\u0119cia Boles\u0142awa V Wstydliwego, ale tak\u017ce z ch\u0119ci uzyskania tego prawa przez sam\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

G\u0142\u00f3wn\u0105 funkcj\u0105 Rady Miasta Krakowa by\u0142o zarz\u0105dzanie wsp\u00f3lnot\u0105, kt\u00f3ra dzia\u0142a\u0142a we wszystkich sferach \u017cycia. Przede wszystkim rada zarz\u0105dza\u0142a funduszami publicznymi, kt\u00f3re trafia\u0142y do skarbu pa\u0144stwa. Ponadto podejmowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c decyzje w sprawach cywilnych i s\u0105dowych. <\/p>\n\n\n\n

Rada Miejska mia\u0142a prawo wydawa\u0107 w\u0142asne zarz\u0105dzenia i przepisy, kt\u00f3rych mieszka\u0144cy Krakowa musieli przestrzega\u0107 w codziennym \u017cyciu.<\/p>\n\n\n\n

W XIV wieku cz\u0142onk\u00f3w rady powo\u0142ywa\u0142 kr\u00f3l, kt\u00f3ry nakazywa\u0142 zaprowadzenie porz\u0105dku w mie\u015bcie. P\u00f3\u017aniej takie uprawnienia zosta\u0142y przekazane wojewodzie krakowskiemu. Dopiero w XVII wieku kr\u00f3l polski Jan III Sobieski przywr\u00f3ci\u0142 spo\u0142eczno\u015bci prawo do samodzielnego wybierania cz\u0142onk\u00f3w rady. <\/p>\n\n\n\n

W XV wieku Rada Miasta Krakowa sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z dwudziestu czterech rajc\u00f3w. W XVIII wieku liczba ta zosta\u0142a zmniejszona do dwunastu. Na pocz\u0105tku XIX wieku rada mia\u0142a ograniczone uprawnienia i istnia\u0142a jako „rada municypalna” powo\u0142ywana przez kr\u00f3la.<\/p>\n\n\n\n

W drugiej po\u0142owie XIX wieku Rada Miejska sta\u0142a si\u0119 autonomicznym organem samorz\u0105dowym w Krakowie. Sk\u0142ada\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas z sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu cz\u0142onk\u00f3w, kt\u00f3rzy posiadali szereg uprawnie\u0144, w tym prawo do samodzielnego zatwierdzania przepis\u00f3w lokalnych.<\/p>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tku XX wieku liczba cz\u0142onk\u00f3w rady wynosi\u0142a osiemdziesi\u0105t trzy osoby, kt\u00f3re zajmowa\u0142y si\u0119 aktualnymi sprawami spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Demokratyczne zmiany w Radzie Miasta Krakowa<\/h2>\n\n\n\n

Jak ju\u017c wspomniano, w czasie II wojny \u015bwiatowej Rada Miejska zosta\u0142a zlikwidowana przez rz\u0105d hitlerowski. Przywr\u00f3cono j\u0105 w\u00f3wczas jako Rad\u0119 Narodow\u0105 Miasta Krakowa.<\/p>\n\n\n\n

Nie od razu jednak funkcjonowa\u0142a na zasadach demokratycznych. Po wojnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 w\u0142adzy nale\u017ca\u0142a do przedstawicieli partii komunistycznej, kt\u00f3rzy podejmowali wszystkie decyzje.<\/p>\n\n\n\n

W pe\u0142ni demokratyczne wybory do Rady Miasta Krakowa odby\u0142y si\u0119 w 1990 roku. W\u00f3wczas przedstawiciele komitetu obywatelskiego „Solidarno\u015b\u0107” zdobyli wi\u0119kszo\u015b\u0107 mandat\u00f3w – siedemdziesi\u0105t trzy osoby. Dwa kolejne mandaty przypad\u0142y cz\u0142onkom partii Konfederacja Polski Niepodleg\u0142ej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rada Miasta Krakowa to wa\u017cny organ zarz\u0105dzaj\u0105cy miastem. Niewiele os\u00f3b wie, \u017ce rada ma d\u0142ug\u0105 histori\u0119, kt\u00f3ra si\u0119ga \u015bredniowiecza, pisze krakowyes. W pocz\u0105tkowych latach swojego istnienia sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z zaledwie sze\u015bciu radnych, a w czasie II wojny \u015bwiatowej ca\u0142kowicie przesta\u0142a dzia\u0142a\u0107. Wi\u0119cej o historii Rady Miasta Krakowa czytaj w artykule poni\u017cej. Ksi\u0105\u017c\u0119, kt\u00f3ry za\u0142o\u017cy\u0142 rad\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":294,"featured_media":2545,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[500],"tags":[1032,1034,1030,823,1031,1033,820,821,921,822],"moimportance":[104],"motype":[494],"moformat":[89],"class_list":{"0":"post-2589","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-pro-polituky","8":"tag-boleslaw-v-wstydliwy","9":"tag-demokratyczne-zmiany-w-radzie-miasta-krakowa","10":"tag-historia-rady-miasta-krakowa","11":"tag-historie-zycia-politycznego","12":"tag-o-historii-rady-miasta-krakowa","13":"tag-osobliwosci-rady-miasta-krakowa-na-przestrzeni-wiekow","14":"tag-politycy-w-krakowie","15":"tag-prezydent-krakowa","16":"tag-rada-miasta-krakowa","17":"tag-zycie-polityczne-krakowa","18":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","19":"motype-eternal","20":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2589","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/294"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2589"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2589\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2596,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2589\/revisions\/2596"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2545"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2589"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2589"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2589"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}