{"id":2507,"date":"2023-04-19T22:17:30","date_gmt":"2023-04-19T20:17:30","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowyes.eu\/?p=2507"},"modified":"2023-04-19T22:17:39","modified_gmt":"2023-04-19T20:17:39","slug":"kultura-w-podziemiu-ratowanie-zydow-i-odebrane-zycia-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/kultura-w-podziemiu-ratowanie-zydow-i-odebrane-zycia-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje","title":{"rendered":"Kultura w podziemiu, ratowanie \u017byd\u00f3w i odebrane \u017cycia: jak Krak\u00f3w przetrwa\u0142 niemieck\u0105-faszystowsk\u0105 okupacj\u0119&nbsp;"},"content":{"rendered":"\n<p>Jak wiadomo, Krak\u00f3w sta\u0142 si\u0119 kluczowym miejscem&nbsp; narodowosocjalistycznego planu ekspansji wojskowej i realizacji ludob\u00f3jstwa w Europie Wschodniej podczas II wojny \u015bwiatowej. Tutaj Hans Frank i Generalne Gubernatorstwo, kt\u00f3rym przewodzi\u0142, rozwin\u0119li swoj\u0105 polityk\u0119 ucisku i okupacji, a tak\u017ce og\u0142osili, \u017ce Krak\u00f3w jest ponownie &#8222;zgermanizowany&#8221;. Tysi\u0105ce ludzi straci\u0142o sw\u00f3j dom, \u017cycie, rodzin\u0119 i sens istnienia. I cho\u0107 by\u0142o to kilkadziesi\u0105t lat temu musimy pami\u0119ta\u0107 o tych strasznych wydarzeniach, aby nigdy wi\u0119cej si\u0119 nie powt\u00f3rzy\u0142y, pisze <a href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/\">krakowyes.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_76 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a6a0c2b7f4ed\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a6a0c2b7f4ed\"  aria-label=\"Prze\u0142\u0105cznik\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/kultura-w-podziemiu-ratowanie-zydow-i-odebrane-zycia-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje\/#Krakow_jako_wielonarodowe_miasto_w_przeddzien_wojny\" >Krak\u00f3w jako wielonarodowe miasto w przeddzie\u0144 wojny<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/kultura-w-podziemiu-ratowanie-zydow-i-odebrane-zycia-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje\/#Niemiecka_okupacja_Krakowa\" >Niemiecka okupacja Krakowa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/kultura-w-podziemiu-ratowanie-zydow-i-odebrane-zycia-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje\/#%E2%80%9EArka_Schindlera%E2%80%9D\" >&#8222;Arka Schindlera&#8221;<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/kultura-w-podziemiu-ratowanie-zydow-i-odebrane-zycia-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje\/#Zasady_zycia_pod_okupacja\" >Zasady \u017cycia pod okupacj\u0105<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/kultura-w-podziemiu-ratowanie-zydow-i-odebrane-zycia-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje\/#Zniszczenie_narodu_i_podziemie_kulturowe\" >Zniszczenie narodu i podziemie kulturowe<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Krakow_jako_wielonarodowe_miasto_w_przeddzien_wojny\"><\/span>Krak\u00f3w jako wielonarodowe miasto w przeddzie\u0144 wojny<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"900\" height=\"600\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-19.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2508\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-19.png 900w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-19-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-19-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-19-696x464.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 900px) 100vw, 900px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Miasto Krak\u00f3w, za\u0142o\u017cone pod koniec pierwszego tysi\u0105clecia, po\u0142o\u017cone na po\u0142udniu Polski, by\u0142o siedzib\u0105 dynastii Piast\u00f3w i ostatecznie stolic\u0105 Kr\u00f3lestwa Polskiego a\u017c do pocz\u0105tku XVII wieku. Po trzecim rozbiorze Polski w 1795 roku Krak\u00f3w sta\u0142 si\u0119 centrum prowincji Galicja w Cesarstwie Austriackim. W 1918 roku, wraz z odbudow\u0105 pa\u0144stwa polskiego, Krak\u00f3w sta\u0142 si\u0119 jednym z jego najwa\u017cniejszych miast.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsze wzmianki o obecno\u015bci \u017byd\u00f3w w Krakowie pochodz\u0105 z pocz\u0105tku XIII wieku. W 1495 roku, z powodu rosn\u0105cego oporu przeciwko \u017bydom ze strony miejscowych mieszka\u0144c\u00f3w, kr\u00f3l Jan Olbracht wyp\u0119dzi\u0142 ich ze Starego Miasta Krakowa do Kazimierza. Ale \u017bydzi wkr\u00f3tce przekszta\u0142cili Kazimierz w kwitn\u0105ce miejsce z synagogami i targami. Zamo\u017cni \u017cydowscy imigranci z Niemiec, W\u0142och, Hiszpanii i Portugalii kierowali do tego komercyjnego schronienia.<\/p>\n\n\n\n<p>55 515 mieszka\u0144c\u00f3w Krakowa okre\u015bli\u0142o si\u0119 jako \u017bydzi w polskim spisie ludno\u015bci z 1931 roku. Do lat trzydziestych Polska by\u0142a centrum wielonarodowego spo\u0142ecze\u0144stwa, w kt\u00f3rym mieszkali razem Niemcy, Ukrai\u0144cy, Bia\u0142orusini i \u017bydzi.<\/p>\n\n\n\n<p>W przededniu wojny w Krakowie mieszka\u0142o oko\u0142o 56 000 \u017byd\u00f3w, prawie jedna czwarta populacji licz\u0105cej oko\u0142o 250 000 os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n<p>Do listopada 1939 roku populacja \u017cydowska Krakowa wzros\u0142a do oko\u0142o 70 000. Wzrost ten by\u0142 wynikiem przesiedlenia \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy uciekli lub zostali wyp\u0119dzeni ze wsi do miasta i jego przedmie\u015b\u0107, a tak\u017ce przybycia \u017byd\u00f3w deportowanych na wsch\u00f3d z rejonu Wartheland (cz\u0119\u015b\u0107 okupowanej przez Niemc\u00f3w Polski, kt\u00f3ra zosta\u0142a bezpo\u015brednio przy\u0142\u0105czona do tzw. Wielkiej Rzeszy Niemieckiej).<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Niemiecka_okupacja_Krakowa\"><\/span>Niemiecka okupacja Krakowa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"702\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-1024x702.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2511\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-1024x702.png 1024w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-300x206.png 300w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-768x527.png 768w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-1536x1053.png 1536w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-218x150.png 218w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-696x477.png 696w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20-1068x732.png 1068w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-20.png 1600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Po niemieckiej inwazji na Polsk\u0119 armia niemiecka zaj\u0119\u0142a Krak\u00f3w w pierwszym tygodniu wrze\u015bnia 1939 roku. Niemieckie w\u0142adze wojskowe podj\u0119\u0142y natychmiastowe dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu izolacj\u0119, wyzysk i prze\u015bladowanie \u017byd\u00f3w w mie\u015bcie. 26 pa\u017adziernika 1939 roku cz\u0119\u015b\u0107 okupowanej przez Niemc\u00f3w Polski, kt\u00f3rej Niemcy nie zaanektowali bezpo\u015brednio, znalaz\u0142a si\u0119 pod w\u0142adz\u0105 cywilnych w\u0142adz okupacyjnych pod kierownictwem Hansa Franka, by\u0142ego radcy prawnego partii nazistowskiej. Mianowany przez Adolfa Hitlera gubernatorem generalnym, Frank za\u0142o\u017cy\u0142 swoj\u0105 siedzib\u0119 na Zamku Wawel w Krakowie, kt\u00f3ry Niemcy nazwali stolic\u0105 Generalnego Gubernatorstwa.<\/p>\n\n\n\n<p>W sztabie Franka by\u0142 genera\u0142 Friedrich Wilhelm Kr\u00fcger, kt\u00f3ry jako najwy\u017cszy szef SS i policji dowodzi\u0142 ca\u0142ym personelem SS i policji stacjonuj\u0105cym w Generalnym Gubernatorstwie.<\/p>\n\n\n\n<p>Krak\u00f3w by\u0142 tak\u017ce stolic\u0105 okr\u0119gu krakowskiego w Generalnym Gubernatorstwie. Pierwszym gubernatorem okr\u0119gu by\u0142 genera\u0142 dywizji SS Otto W\u00e4chter. Kiedy W\u00e4chter zaj\u0105\u0142 dystrykt Galicji w 1942 roku, Generalleutnant SS Richard Wendler, szwagier wodza SS Heinricha Himmlera, by\u0142 gubernatorem dystryktu a\u017c do jego powo\u0142ania do dystryktu lubelskiego w lipcu 1943 roku.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"%E2%80%9EArka_Schindlera%E2%80%9D\"><\/span>&#8222;Arka Schindlera&#8221;<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"684\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-21.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2514\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-21.png 1000w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-21-300x205.png 300w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-21-768x525.png 768w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-21-218x150.png 218w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-21-696x476.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>W czasie II wojny \u015bwiatowej nazi\u015bci przesiedlili \u017byd\u00f3w do krakowskiego getta Podg\u00f3rze, po drugiej stronie Wis\u0142y. St\u0105d \u017byd\u00f3w deportowano do obozu koncentracyjnego P\u0142asz\u00f3w i kom\u00f3r gazowych w Be\u0142\u017ccu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy nie zostali deportowani do oboz\u00f3w, zmuszano do pracy fizycznej w fabrykach, kt\u00f3re ros\u0142y wok\u00f3\u0142 getta. Przedsi\u0119biorstwo Oskara Schindlera &#8211; fabryka wyrob\u00f3w emaliowanych &#8211; by\u0142o jednym z tych, w kt\u00f3rych \u017bydzi pracowali podczas nazistowskich rz\u0105d\u00f3w. Ale by\u0142a to fabryka innego typu, poniewa\u017c dzi\u0119ki Schindlerowi robotnicy otrzymali schronienie i uciekli przed okropno\u015bciami obozu koncentracyjnego P\u0142asz\u00f3w. Ten szlachetny czyn Niemca, kt\u00f3ry ryzykowa\u0142 \u017cyciem, by uratowa\u0107 1200 \u017byd\u00f3w, opisa\u0142 Thomas Keneally w swojej ksi\u0105\u017cce &#8222;Arka Schindlera&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Zasady_zycia_pod_okupacja\"><\/span>Zasady \u017cycia pod okupacj\u0105<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"627\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-22.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2517\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-22.png 1000w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-22-300x188.png 300w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-22-768x482.png 768w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-22-696x436.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Nowe w\u0142adze, d\u0105\u017c\u0105c do ustanowienia pe\u0142nej kontroli nad ludno\u015bci\u0105 miasta, wyda\u0142y szereg szczeg\u00f3\u0142owych rozporz\u0105dze\u0144. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich na zlecenie okupanta przygotowa\u0142y i og\u0142osi\u0142y polskie w\u0142adze miejskie. Ju\u017c 6 wrze\u015bnia wprowadzono godzin\u0119 policyjn\u0105, wydano szereg zarz\u0105dze\u0144 i zakaz\u00f3w, np. kwesti\u0119 otwierania okien, korzystania z zasob\u00f3w wodnych Wis\u0142y, zachowanie um\u00f3w o prac\u0119, um\u00f3w najmu, kontroli zu\u017cycia cukru, op\u0142acania czynszu, ubezpieczenia. Uregulowano handel mlekiem i wprowadzono obowi\u0105zek zg\u0142aszania si\u0119 o wykorzystanie transportu samochodowego. Okre\u015blono kurs wymiany obu odpowiednich walut &#8211; z\u0142otego i marki niemieckiej. Nakazano przekazanie w\u0142adzom okupacyjnym polskich mundur\u00f3w, sprz\u0119tu i broni wszelkiego rodzaju.<\/p>\n\n\n\n<p>Nieprzestrzeganie wi\u0119kszo\u015bci wprowadzonych norm przewidywa\u0142o powa\u017cne sankcje, w tym kar\u0119 \u015bmierci. Szczeg\u00f3lnie okrutne rozkazy by\u0142y skierowane przeciwko \u017cydowskim mieszka\u0144com Krakowa od pierwszych dni okupacji, oni byli poni\u017cani pod wzgl\u0119dem prawnym i materialnym.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Zniszczenie_narodu_i_podziemie_kulturowe\"><\/span>Zniszczenie narodu i podziemie kulturowe<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"578\" height=\"458\" src=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-23.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2520\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-23.png 578w, https:\/\/cdn.krakowyes.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2023\/04\/image-23-300x238.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 578px) 100vw, 578px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Ju\u017c w pa\u017adzierniku zamkni\u0119to szko\u0142y \u015brednie i wy\u017csze, co by\u0142o pierwszym krokiem w kierunku polityki eksterminacji polskiej inteligencji. Pozbawione elity kierowniczej spo\u0142ecze\u0144stwo polskie przesta\u0142oby by\u0107 narodem i zamieni\u0142oby si\u0119 w bezkszta\u0142tn\u0105 mas\u0119 robotnicz\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Ju\u017c w 1939 roku rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 likwidacja polskiej inteligencji. W listopadzie aresztowano profesor\u00f3w uniwersyteckich, a p\u00f3\u017aniej nauczycieli szk\u00f3\u0142 \u015brednich. Niemcy utworzyli w Krakowie 30 wi\u0119zie\u0144 i oboz\u00f3w. Wysy\u0142ano do nich jednocze\u015bnie kilka tysi\u0119cy os\u00f3b i zawsze by\u0142y przepe\u0142nione. Szczeg\u00f3lnie brutalne by\u0142y wi\u0119zienia w Montelupich i przy ul. Pomorskiej, przy drugiej mie\u015bci\u0142a si\u0119 siedziba Gestapo. Przez pierwsz\u0105 z nich przesz\u0142o oko\u0142o 50 tysi\u0119cy os\u00f3b, z kt\u00f3rych wi\u0119kszo\u015b\u0107 zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej wywieziona do oboz\u00f3w koncentracyjnych. Prawdopodobnie mi\u0119dzy 18 lipca 1940 roku a 1 lipca 1944 roku do Auschwitz wys\u0142ano 210 transport\u00f3w wi\u0119\u017ani\u00f3w, \u0142\u0105cznie 16 874 os\u00f3b, w tym 2400 kobiet.<\/p>\n\n\n\n<p>Innym przejawem walki z narodem polskim by\u0142o niszczenie i grabie\u017c d\u00f3br kultury na niewiarygodn\u0105 skal\u0119. Zniszczone zosta\u0142y pomniki po\u015bwi\u0119cone dniom chwa\u0142y Wojska Polskiego i wybitnym dzia\u0142aczom (pomnik Grunwaldzki, pomnik Adama Mickiewicza). Pozosta\u0142e pomniki mia\u0142y s\u0142u\u017cy\u0107 w\u0142adzom III Rzeszy, np. Zamek Kr\u00f3lewski na Wawelu &#8211; Krakauer Burg -rezydencja Hitlera i rezydencja Hansa Franka, czy Rynek G\u0142\u00f3wny &#8211; Adolf Hitler Platz.<\/p>\n\n\n\n<p>Trudno policzy\u0107 straty, jakie ponie\u015bli mieszka\u0144cy Krakowa podczas okupacji. Od wrze\u015bnia 1939 do marca 1943 populacja Krakowa zmniejszy\u0142a si\u0119 o 40 tys. do 220 tys. najwi\u0119ksze straty ponios\u0142a ludno\u015b\u0107 \u017cydowska, kt\u00f3ra w wi\u0119kszo\u015bci zosta\u0142a w\u00f3wczas zamordowana (zgin\u0119\u0142o oko\u0142o 60 tys. os\u00f3b). W tym czasie do Krakowa przybywali Niemcy i tam osiedlali si\u0119. Oficjalne dane wskazuj\u0105 na 25 000 Niemc\u00f3w w Krakowie w sierpniu 1942 roku. Deportacja Polak\u00f3w do pracy w Niemczech wstrz\u0105sn\u0119\u0142a struktur\u0105 demograficzn\u0105 miasta. Ofiarami deportacji byli g\u0142\u00f3wnie m\u0142odzi ludzie.<\/p>\n\n\n\n<p>W czasie okupacji w Krakowie ukaza\u0142o si\u0119 wiele konspiracyjnych publikacji. Edukacja i wykszta\u0142cenie m\u0142odzie\u017cy i dzieci nie zosta\u0142y pomini\u0119te. W Krakowie by\u0142o 18 podziemnych gimnazj\u00f3w, kt\u00f3re uko\u0144czy\u0142o 770 os\u00f3b. W podziemiu dzia\u0142a\u0142 Uniwersytet Jagiello\u0144ski, w kt\u00f3rym studiowa\u0142o ponad 800 student\u00f3w. Zesp\u00f3\u0142 sk\u0142ada\u0142 si\u0119 ze 136 profesor\u00f3w i asystent\u00f3w. W czasie okupacji stopie\u0144 magistra i in\u017cyniera uzyska\u0142o 468 os\u00f3b, doktora 62 osoby. Polska Akademia Umiej\u0119tno\u015bci dzia\u0142a\u0142a i regularnie organizowa\u0142a spotkania. Krakowski oddzia\u0142 PAU stworzy\u0142 150 artyku\u0142\u00f3w, kt\u00f3re zosta\u0142y opublikowane po wojnie.<\/p>\n\n\n\n<p>\u017bycie kulturalne trwa\u0142o. W Krakowie dzia\u0142a\u0142o 8 podziemnych k\u00f3\u0142 teatralnych, kt\u00f3re w czasie okupacji da\u0142y oko\u0142o 90 przedstawie\u0144.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jak wiadomo, Krak\u00f3w sta\u0142 si\u0119 kluczowym miejscem&nbsp; narodowosocjalistycznego planu ekspansji wojskowej i realizacji ludob\u00f3jstwa w Europie Wschodniej podczas II wojny \u015bwiatowej. Tutaj Hans Frank i Generalne Gubernatorstwo, kt\u00f3rym przewodzi\u0142, rozwin\u0119li swoj\u0105 polityk\u0119 ucisku i okupacji, a tak\u017ce og\u0142osili, \u017ce Krak\u00f3w jest ponownie &#8222;zgermanizowany&#8221;. Tysi\u0105ce ludzi straci\u0142o sw\u00f3j dom, \u017cycie, rodzin\u0119 i sens istnienia. I cho\u0107 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":284,"featured_media":1999,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[502],"tags":[949,809,945,947,942,948,946,944,811,820,943,804,808,950,822,805],"moimportance":[104],"motype":[494],"moformat":[93],"class_list":{"0":"post-2507","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-voenna-istoria","8":"tag-arka-schindlera","9":"tag-historia-wojny","10":"tag-jak-krakow-przetrwal-niemiecka-faszystowska-okupacje","11":"tag-krakow-jako-wielonarodowe-miasto-w-przeddzien-wojny","12":"tag-kultura-w-podziemiu","13":"tag-niemiecka-okupacja-krakowa","14":"tag-niemiecka-faszystowska-okupacje","15":"tag-odebrane-zycia","16":"tag-okupacja-krakowa","17":"tag-politycy-w-krakowie","18":"tag-ratowanie-zydow","19":"tag-wojenne-strony-historii-krakowa","20":"tag-wojna-w-krakowie","21":"tag-zasady-zycia-pod-okupacja","22":"tag-zycie-polityczne-krakowa","23":"tag-zycie-w-krakowie-podczas-ii-wojny-swiatowej","24":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","25":"motype-eternal","26":"moformat-longrid-korotka"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2507","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/284"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2507"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2507\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2523,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2507\/revisions\/2523"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1999"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2507"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2507"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2507"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2507"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2507"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2507"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}