{"id":2295,"date":"2023-03-14T16:14:23","date_gmt":"2023-03-14T15:14:23","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowyes.eu\/?p=2295"},"modified":"2023-03-14T16:14:36","modified_gmt":"2023-03-14T15:14:36","slug":"wojenne-strony-historii-krakowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/eternal\/wojenne-strony-historii-krakowa","title":{"rendered":"Wojenne strony historii Krakowa"},"content":{"rendered":"\n

Krak\u00f3w jest jednym z polskich miast, kt\u00f3re w okresie II wojny \u015bwiatowej ucierpia\u0142y pod okupacj\u0105 niemieck\u0105. Poniewa\u017c w pierwszych dniach wojny \u2014 na pocz\u0105tku wrze\u015bnia 1939 roku Krak\u00f3w zosta\u0142 ca\u0142kowicie okupowany przez \u017co\u0142nierzy niemieckich, pisze krakowyes<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Tak, miasto by\u0142o okupowane przez nazist\u00f3w w latach 1939-1945. Wielk\u0105 tragedi\u0105 dla Krakowa i ca\u0142ej Polski by\u0142o getto krakowskie, w kt\u00f3rym zgin\u0119\u0142o oko\u0142o dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105t procent polskich \u017byd\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

\u017bycie w Krakowie podczas II wojny \u015bwiatowej<\/h2>\n\n\n\n

Wybuch II wojny \u015bwiatowej by\u0142 niezwykle traumatyczny dla miasta o wielowiekowej historii i polsko-\u017cydowskiej tradycji kulturowej: ucierpieli wszyscy mieszka\u0144cy Krakowa – zar\u00f3wno polscy, jak i \u017cydowscy. Jednak dla prawie wszystkich miejscowych \u017byd\u00f3w lata wojny by\u0142y ostatnimi.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Niemcy zaj\u0119li Krak\u00f3w ju\u017c 6 wrze\u015bnia 1939 roku, co sta\u0142o si\u0119 tragedi\u0105 w polskiej historii. Przed tym, w pierwszych dniach wojny, 150 samolot\u00f3w wojskowych Luftwaffe zbombardowa\u0142y miasto. Jednak dzi\u0119ki polskiemu lotnictwu Krak\u00f3w nie poni\u00f3s\u0142 wi\u0119kszych strat.<\/p>\n\n\n\n

W czasie okupacji niemieckiej (1939-1945) Krak\u00f3w by\u0142 stolic\u0105 Generalnego Gubernatorstwa. W tym czasie wiele dzie\u0142 sztuki zosta\u0142o spl\u0105drowanych i wywiezionych przez okupant\u00f3w do Niemiec.<\/p>\n\n\n\n

To w\u0142a\u015bnie w 1939 roku w Krakowie powsta\u0142a pierwsza Tajna Organizacja Wojskowa \u201eZwi\u0105zek Or\u0142a Bia\u0142ego\u201d. Powsta\u0142a r\u00f3wnie\u017c organizacji Harcerzy ZHP „Szare Szeregi”, kt\u00f3ra funkcjonowa\u0142a obok Okr\u0119gu Krakowskiego Armii Krajowej. W zwi\u0105zku z tym wa\u017cn\u0105 rol\u0119, zar\u00f3wno w \u017cyciu wojskowym, jak i kulturalno-edukacyjnym, odgrywa\u0142y ugrupowania konspiracyjne.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Holocaust Encyclopedia<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Tak wi\u0119c przy ulicy \u0141obzowskiej 6 w ksi\u0119garni odbywa\u0142y si\u0119 spotkania pisarzy, do kt\u00f3rych dostarczano podziemn\u0105 pras\u0119 i zakazane publikacje artystyczne. Niemieccy \u017co\u0142nierze masowo niszczyli ksi\u0105\u017cki, dlatego wa\u017cnym zadaniem podziemnych organizacji polskich by\u0142o zachowanie jak najwi\u0119kszej liczby publikacji. Taka by\u0142a Ksi\u0119garnia Stefana Kami\u0144skiego mieszcz\u0105ca si\u0119 przy ulicy Jana 3.<\/p>\n\n\n\n

Mimo to na pocz\u0105tku wojny, w zwi\u0105zku z okupacj\u0105 ziem zachodnioukrai\u0144skich przez Sowiet\u00f3w, do Krakowa uciek\u0142o wielu ukrai\u0144skiej inteligencji \u2014 pisarzy, intelektualist\u00f3w, artyst\u00f3w, przekszta\u0142caj\u0105c polskie miasto w znacz\u0105ce centrum kultury ukrai\u0144skiej za granic\u0105. W szczeg\u00f3lno\u015bci byli to Osyp Nazaruk, O\u0142ena Teliga, Katrya Hrynevycheva, Sviatoslav Hordynsky i wielu innych.<\/p>\n\n\n\n

Getto krakowskie – tragiczna strona w historii<\/h2>\n\n\n\n

W marcu 1941 roku niemieccy okupanci uwi\u0119zili w krakowskim getcie oko\u0142o sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu do osiemdziesi\u0119ciu tysi\u0119cy ludno\u015bci \u017cydowskiej. Takich os\u00f3b, kt\u00f3rych wed\u0142ug rasistowskich przepis\u00f3w norymberskich uwa\u017cano za \u017byd\u00f3w, by\u0142o oko\u0142o 25 procent wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w Krakowa. Pocz\u0105tkowo wi\u0119\u017aniowie getta zostali przydzieleni do tych, kt\u00f3rzy, tak m\u00f3wi\u0105c, nadawali si\u0119 do pracy, i tych, kt\u00f3rych mieli natychmiast zniszczy\u0107. Zgodnie z rozkazem getta krakowskiego – wszyscy \u017bydzi z Krakowa i Kazimierza mieli przenie\u015b\u0107 si\u0119 do niewielkiej dzielnicy Podg\u00f3rza, kt\u00f3ra by\u0142a ogrodzona wysokim murem i oddzielona od reszty miasta rzek\u0105 Wis\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Sam teren getta krakowskiego by\u0142 niewielki, jak na pi\u0119tna\u015bcie tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rych przymusowo tam przesiedlono. Jednak od trzydziestego maja 1942 niemieckie wojsko zacz\u0119\u0142o masowo wywozi\u0107 ludno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105 z getta do oboz\u00f3w koncentracyjnych, przede wszystkim do Auschwitz.<\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119\u017aniowie getta zostali zamordowani podczas likwidacji trzynastego-czternastego marca 1943, a tak\u017ce wywiezieni i zamordowani w obozach koncentracyjnych w Plaszowie, O\u015bwi\u0119cimiu, Be\u0142\u017ccu. Zdolnych do pracy \u017byd\u00f3w rzekomo wywo\u017cono do oboz\u00f3w pracy, gdzie w rzeczywisto\u015bci zostali zniszczeni. Innych mordowali na ulicach getta.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n
\n
\"\"
Kadry z filmu Lista Schindlera<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

W wyniku takiego nazistowskiego terroryzmu, po II wojnie \u015bwiatowej prze\u017cy\u0142o tylko oko\u0142o tysi\u0105ca krakowskich \u017byd\u00f3w. Sta\u0142o si\u0119 tak dzi\u0119ki staraniom niemieckiego przemys\u0142owca Oskara Schindlera, kt\u00f3ry przyby\u0142 do Krakowa, by kierowa\u0107 zak\u0142adem emaliowanych naczy\u0144, gdzie zatrudni\u0142 wielu \u017byd\u00f3w. Na w\u0142asny koszt Schindler zbudowa\u0142 ob\u00f3z w Brn\u011bnec, tam by\u0142o wywieziono i uratowano przed \u015bmierci\u0105 oko\u0142o 1100 polskich \u017byd\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Historia ratowania \u017byd\u00f3w przez Schindlera zosta\u0142a opisana w ksi\u0105\u017cce „Lista Schindlera” Thomasa Keneally’ego, na podstawie kt\u00f3rej re\u017cyser Steven Spielberg nakr\u0119ci\u0142 film o tym samym tytule. R\u00f3wnie\u017c w Krakowie w pobli\u017cu Placu Bohater\u00f3w Getta znajduje si\u0119 s\u0142ynne Muzeum Oskara Schindlera.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Krak\u00f3w jest jednym z polskich miast, kt\u00f3re w okresie II wojny \u015bwiatowej ucierpia\u0142y pod okupacj\u0105 niemieck\u0105. Poniewa\u017c w pierwszych dniach wojny \u2014 na pocz\u0105tku wrze\u015bnia 1939 roku Krak\u00f3w zosta\u0142 ca\u0142kowicie okupowany przez \u017co\u0142nierzy niemieckich, pisze krakowyes. Tak, miasto by\u0142o okupowane przez nazist\u00f3w w latach 1939-1945. Wielk\u0105 tragedi\u0105 dla Krakowa i ca\u0142ej Polski by\u0142o getto krakowskie, […]<\/p>\n","protected":false},"author":284,"featured_media":1910,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[502],"tags":[810,807,806,809,812,811,813,804,808,805],"motype":[494],"moformat":[89],"moimportance":[104],"class_list":{"0":"post-2295","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-voenna-istoria","8":"tag-druga-wojna-swiatowa","9":"tag-getto-krakowskie","10":"tag-getto-krakowskie-tragiczna-strona-w-historii","11":"tag-historia-wojny","12":"tag-historia-wydarzen-militarnych-w-krakowie","13":"tag-okupacja-krakowa","14":"tag-wojenne-strony-historii","15":"tag-wojenne-strony-historii-krakowa","16":"tag-wojna-w-krakowie","17":"tag-zycie-w-krakowie-podczas-ii-wojny-swiatowej","18":"motype-eternal","19":"moformat-vlasna","20":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2295","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/284"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2295"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2295\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2308,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2295\/revisions\/2308"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1910"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2295"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2295"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2295"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2295"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2295"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2295"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}